Genel görüş olarak kabul edilen “Borsacılık 90% psikolojidir” görüşü tutarlı olsun ya da olmasın, iyi borsacılar başarılı bir işlem için borsa psikolojisi bilgisini tekniklerinin içine her zaman temel etkenlerden biri olarak eklerler. Bazı basit kavramları öğrenin ve neden bazılarının “Kendini öğrenmeden, Borsa’yı öğrenemezsin” ile çeliştiğini görün.
Eğer işlem yaparken, negatif duygulara eğilimliyseniz, masanızda bir süreölçer tutmak ve bu duyguyu hissetmenizin ne kadar zaman aldığını ölçmek, iyi fikir olabilir. Korktuğunuzu veya hırslandığınızı hissettiğiniz andan, bu duyguların geçtiği ana kadar olan süreyi yazmak için bir not defteri tutun. İlk başta şapşalca gelebilir, fakat öğreneceksiniz ki; duygularımız kalıcı değildir ve o anda ne kadar kötü görünseler de, her zaman geçeceklerdir. Deneyimlerinizi derlerken, muhtemelen göreceksiniz ki, hiçbir zaman bitmeyecek endişelenme yerine, her duyguyu tecrübe etmek az zaman alır.
Hırsı kontrol etmek
İşlem yapma psikolojisi literatüründe, hırs daha sık tartışılır. Çünkü korkudan daha kolay tartışılan bir konudur. Her şeyin sonunda, para yapmak için işlem yapıyoruz. Özellikle başarıyı tecrübe ediyorsak bu dürtünün bize hükmetmesine ve kendimizden geçirmesine izin vermek kolaydır. O zaman hırsta bu denli yanlış olan nedir?
Hırsın kendisi veya ölçü dahilinde olanı çok kötü olmayabilir, hırs duygusu sizi devraldığında planınıza veya çıkarınıza ters düşecek şekilde hareket etmenize sebebiyet vererek problem haline dönüşür.
- Hırs, aşağıdaki tedbirsiz işlem yapma davranışlarının birçoğunu veya hepsini yapmamıza neden olabilir:
- Uzun bir yükselişten hemen sonra, fiyatın daima yükseleceğini düşündüğümüz için satın almak.
- İşlem yapmadaki riske bakmamak veya kabul edilebilir “Zararı Durdur” talimatı tanımlamak.
- “Zararı Durdur” noktasını göz ardı etmek.
- Normalden daha büyük bir pozisyon oluşturmak.
- Pozisyonumuzun miktarını başarısız olamayacağımızı düşündüğümüz için hızlıca arttırmak.
Temel olarak piyasa, kendimize en çok güvendiğimizde, aciz olduğumuzu hissettirecek kayıplar verdirmenin yolunu bulur. Büyük bir kazançtan veya küçük kazançlar serisinden sonra kendimize çok güveniriz buda normal işlem yapma metotlarımızı değiştirmemize ve planımızın dışında hareket etmemize neden olur. Kendimize en çok güvendiğimizde, aşırı hırsımızı tecrübe ederken pazarın riskini hafife alırız ve kaybedebileceklerimizin yerine ne kadar VEREBİLECEĞİNE odaklanırız.
Korku’nun üstesinden gelmek
Bazı borsacılar, genellikle (“Ne kadar kazanabilirim?”) hırsının kurbanı olurken, piyasada kaybetmeyi tecrübe etmiş olan diğerleri, o anda (“Ne kadar kaybedebilirim?”) veya (“Piyasa benden ne kadar götürebilir?”) korku ve aşırı endişesini hissederler.
Bu korkularla baş etmemize yardımcı olacak bazı kaynaklara göz atalım. Bu korku sadece para kaybetme korkusundan daha ötedir. Aşağıda korkuları sıralayalım.
- Para kaybetme korkusu
- Kaçırma Korkusu (Hamleyi)
- Kazancın kayba dönüşme korkusu
- Hatalı olma korkusu (veya doğru olmama)
İşlem yaptığımızda doğru olmayı ve para yapmayı bekleriz, fakat fiyat aleyhimize hareket ettiğinde, hızla korku ve aşırı endişenin başladığını hissederiz. “Zararı Durdur” noktasını belirlememize rağmen, fiyat o noktaya yönlendiğinde aşırı endişe duyabiliriz. Daha kötüsü, eğer “Zararı Durdur” noktamız yoksa, fiyatın hızla aleyhimize hareket ettiği ve dolayısıyla zararın arttığı bir ortamda, hamle yapamaz halde donup kalmamıza yol açan “Spot Işıklar Altındaki Geyik” sendromu yaşayabiliriz.
Her nasılsa, korku “Para Kaybetmenin” ötesine gider. Fiyat hareketinin dışında kalacağımız “Korku” su, fiyat hareketine atlamamıza neden olabilir. Masada para bırakma (özellikle karın zarara dönüşmesine neden olmak), “Korku”su işlemden çok önce çıkılmasına neden olabilir (hedeflenilen kar yakalanmadan). Daha çok güvenimiz olsaydı ve planımızı uygulasaydık, daha çok kar elde edebilirdik. İşlem yaparken bunun üstesinden gelmek için küçük karları gördüğümüzde, çıkış düğmesine basacağız.
Korkuyu hissettiğimiz zaman, sonuçta işlemi terk etmemize veya yeni işleme girmemize neden olsa da üstesinden gelmek için ani adımlar yapabiliriz. Korkunun, zararlı davranış, alışkanlık, madde bağımlılığı (alkol bağımlılığı, v.b.) sebebiyet vermesine, izin vermemek önemlidir.
http://blog.hissebulucu.com/
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder